{"id":648,"date":"2025-05-07T12:39:13","date_gmt":"2025-05-07T10:39:13","guid":{"rendered":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/?p=648"},"modified":"2025-05-07T12:42:53","modified_gmt":"2025-05-07T10:42:53","slug":"nie-chcemy-wiecej-betonu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/2025\/05\/07\/nie-chcemy-wiecej-betonu\/","title":{"rendered":"Nie chcemy wi\u0119cej betonu"},"content":{"rendered":"

Na pytanie, sk\u0105d jeste\u015bmy, zawsze odpowiadamy: z Che\u0142mionki. \u0141atwiej si\u0119 uto\u017csami\u0107 i wp\u0142ywa\u0107 na to, co bliskie, lokalne, na ludzk\u0105 miar\u0119.<\/strong><\/em><\/p>\n

Che\u0142mi\u0144skie Przedmie\u015bcie, jeden z okr\u0119g\u00f3w Torunia, przez lata rzeczywi\u015bcie by\u0142 okolic\u0105 na ludzk\u0105 miar\u0119. – Niska zabudowa z muru pruskiego, czyli urokliwe budynki tworzone w systemie szachulcowym, du\u017co zieleni. To sprawia\u0142o, \u017ce ta okolica by\u0142a niezwykle malownicza i charakterem przypomina\u0142a ma\u0142e miasteczko. Niestety okr\u0119g Che\u0142mi\u0144skie pad\u0142 ofiar\u0105 silnych przeobra\u017ce\u0144. Wybudowano tu kilkupasmow\u0105 drog\u0119, Szos\u0119 Che\u0142mi\u0144sk\u0105, pod kt\u00f3r\u0105 stopniowo wyburzano historyczn\u0105 zabudow\u0119. Wszystko, co pi\u0119kne, zacz\u0119\u0142o st\u0105d znika\u0107. Czasu nie cofniemy, ale chcieliby\u015bmy, by Che\u0142mionka zachowa\u0142a jak najwi\u0119cej swojego charakteru – m\u00f3wi Justyna Kardasz, na co dzie\u0144 menad\u017cerka projekt\u00f3w w bran\u017cy IT, a po godzinach prezeska stowarzyszenia Che\u0142mi\u0144skie Przedmie\u015bcie – Tu Mieszkam.<\/p>\n

Wsp\u00f3lnie z innymi mieszka\u0144cami – starszymi, kt\u00f3rzy z powodu budowy Szosy Che\u0142mi\u0144skiej zostali przesiedleni i m\u0142odszymi – 30-40-latkami, kt\u00f3rzy pokochali t\u0119 okolic\u0119 – w 2017 r. za\u0142o\u017cy\u0142a stowarzyszenie, by ratowa\u0107 gin\u0105cego ducha Che\u0142mionki. – Dzia\u0142amy na rzecz tego, by w okr\u0119gu nie wylewano ju\u017c wi\u0119cej betonu, by stara ziele\u0144, kt\u00f3rej wci\u0105\u017c jest tu sporo, przetrwa\u0142a, a okolica zachowa\u0142a sw\u00f3j lokalny charakter i rozwija\u0142a si\u0119 w zr\u00f3wnowa\u017cony spos\u00f3b. I \u017ceby po prostu dobrze si\u0119 tu \u017cy\u0142o – przekonuje Justyna.<\/p>\n

Mikroskala jest nasz\u0105 si\u0142\u0105<\/strong><\/h3>\n

Justyna \u017cyje tu od ponad 15 lat, gdy z Gorzowa Wielkopolskiego przyjecha\u0142a na studia do Torunia. Zamieszka\u0142a wtedy w\u0142a\u015bnie w okr\u0119gu Che\u0142mi\u0144skie. – Kupi\u0142am tu mieszkanie, ale nie by\u0142am specjalnie aktywna spo\u0142ecznie. O\u017cywi\u0142am si\u0119 w momencie, gdy tu\u017c przy moim bloku zaplanowano budow\u0119 drogi. Co\u015b we mnie p\u0119k\u0142o, poczu\u0142am, \u017ce si\u0119 na to nie zgadzam – wspomina Justyna. Jak opowiada, razem z poczuciem sprzeciwu wybuch\u0142a mi\u0142o\u015b\u0107 do ca\u0142ego okr\u0119gu, kt\u00f3ra zaowocowa\u0142a powo\u0142aniem stowarzyszenia. – Dzi\u0119ki zdobywaniu dofinansowania uda\u0142o nam si\u0119 zrealizowa\u0107 wiele warto\u015bciowych projekt\u00f3w. Przede wszystkim od kilku lat organizujemy \u015awi\u0119to Che\u0142mi\u0144skiego Przedmie\u015bcia. Robimy te\u017c akcje wsp\u00f3lnego sprz\u0105tania okolicy, dzia\u0142ali\u015bmy na rzecz budowy parku lokalnego, kt\u00f3ry ju\u017c powstaje. W projekcie „Wiem, gdzie mieszkam. Wiem, gdzie dzia\u0142am” pytali\u015bmy mieszka\u0144c\u00f3w, jak im si\u0119 tu mieszka i co zmieniliby w swoim najbli\u017cszym otoczeniu. Celem by\u0142o r\u00f3wnie\u017c zwi\u0119kszenie aktywno\u015bci mieszka\u0144c\u00f3w w dzia\u0142aniach jednostek pomocniczych gminy miasta. Dzi\u0119ki projektowi chcieli\u015bmy dowiedzie\u0107 si\u0119, co musia\u0142oby si\u0119 zmieni\u0107 w funkcjonowaniu rady okr\u0119gu, by mieszka\u0144cy byli ch\u0119tni w niej uczestniczy\u0107. Na podstawie wynik\u00f3w ankiet przygotowali\u015bmy rekomendacje dla prezydenta miasta dotycz\u0105ce zmian w dzia\u0142aniu rady. Jako stowarzyszenie chcemy zapewnia\u0107 mieszka\u0144com ciekawe formy sp\u0119dzania czasu, ale te\u017c zach\u0119ca\u0107 ich do kszta\u0142towania naszej okolicy – t\u0142umaczy Justyna.<\/p>\n

Podkre\u015bla, \u017ce cz\u0142onkowie stowarzyszenia ciesz\u0105 si\u0119 z ka\u017cdej osoby, kt\u00f3ra przy\u0142\u0105cza si\u0119 do ich dzia\u0142a\u0144. – To dow\u00f3d na to, \u017ce nasza spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cyje, \u017ce lokalna to\u017csamo\u015b\u0107 jest silna, nawet je\u015bli nie przyci\u0105gamy t\u0142um\u00f3w – t\u0142umaczy Justyna. – To w\u0142a\u015bnie mikroskala jest nasz\u0105 si\u0142\u0105. Du\u017ce miasto to do\u015b\u0107 abstrakcyjny konstrukt, \u0142atwiej uto\u017csami\u0107 si\u0119 z tym, co bliskie, lokalne, na ludzk\u0105 miar\u0119. Na pytanie, sk\u0105d jeste\u015bmy, zawsze odpowiadamy: z Che\u0142mionki. Przez lata przy ocenie naszych projekt\u00f3w dostawali\u015bmy informacj\u0119 zwrotn\u0105, \u017ce prowadzimy dzia\u0142ania typowe dla spo\u0142eczno\u015bci wiejskich lub ma\u0142ych miasteczek, cho\u0107 dzia\u0142amy w Toruniu. Nie dostawali\u015bmy w\u00f3wczas dodatkowej punktacji dla miejscowo\u015bci do 50 tys. mieszka\u0144c\u00f3w. Ale w du\u017cych miastach potrzeba uto\u017csamienia si\u0119 z najbli\u017csz\u0105 spo\u0142eczno\u015bci\u0105 jest nie mniej wa\u017cna – podkre\u015bla Justyna.<\/p>\n

Wzorcowy przyk\u0142ad inicjatywy obywatelskiej<\/strong><\/h3>\n

W\u0142a\u015bnie z tego powodu stowarzyszenie zg\u0142osi\u0142o si\u0119 do programu „Debiuty w partycypacji”. – Szukali\u015bmy najbardziej dojmuj\u0105cej w naszym okr\u0119gu potrzeby do zrealizowania. Nie chcieli\u015bmy narzuca\u0107 gotowych rozwi\u0105za\u0144, wi\u0119c po prostu spytali\u015bmy o to mieszka\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy uczestniczyli wcze\u015bniej w naszym projekcie „Wiem, gdzie mieszkam. Wiem, gdzie dzia\u0142am”. Na podstawie ich odpowiedzi zdefiniowali\u015bmy trzy g\u0142\u00f3wne potrzeby: promowanie historii okr\u0119gu, piel\u0119gnacja istniej\u0105cej zieleni oraz rozw\u00f3j infrastruktury rowerowej. Cz\u0142onkowie stowarzyszenia przeg\u0142osowali infrastruktur\u0119 rowerow\u0105. W ostatnich latach sporo dobrego si\u0119 w tym obszarze w Toruniu zadzia\u0142o, ale wci\u0105\u017c wiele mo\u017cna poprawi\u0107 – m\u00f3wi Justyna.<\/p>\n

Celem dzia\u0142ania realizowanego w ramach „Debiut\u00f3w” sta\u0142o si\u0119 zlokalizowanie i wskazanie brak\u00f3w oraz niedoskona\u0142o\u015bci w systemie dr\u00f3g rowerowych w okr\u0119gu Che\u0142mi\u0144skie, wypracowanie z jego uczestnikami i partnerami planu i harmonogramu napraw oraz zawnioskowanie o ich realizacj\u0119 z bud\u017cetu miasta. – Od pocz\u0105tku wiedzieli\u015bmy, \u017ce musimy zaanga\u017cowa\u0107 w projekt decydent\u00f3w, bo sami nie jeste\u015bmy w stanie wcieli\u0107 plan\u00f3w w \u017cycie. Nawi\u0105zali\u015bmy kontakt z wydzia\u0142em gospodarki komunalnej w urz\u0119dzie miasta, rad\u0105 okr\u0119gu Che\u0142mi\u0144skie, pe\u0142nomocnikiem ds. dialogu i innowacji miejskich oraz miejscow\u0105 fili\u0105 Wojew\u00f3dzkiej Biblioteki Publicznej Ksi\u0105\u017cnicy Kopernika\u0144skiej. Poprosili\u015bmy te\u017c o wsp\u00f3\u0142prac\u0119 ekspert\u00f3w spo\u0142ecznik\u00f3w, a wi\u0119c cz\u0142onk\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cego od lat stowarzyszenia Rowerowy Toru\u0144. Chcieli\u015bmy, by nasz projekt by\u0142 wzorcowym przyk\u0142adem inicjatywy obywatelskiej, w kt\u00f3rej razem z innymi stowarzyszeniami oraz w\u0142adzami miasta wypracowujemy konkretne rozwi\u0105zania poprawiaj\u0105ce komfort \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w – podsumowuje Justyna.<\/p>\n

Skrzynka z ankietami i wyprawy rowerowe<\/strong><\/h3>\n

By pozna\u0107 rowerowe potrzeby mieszka\u0144c\u00f3w okr\u0119gu, cz\u0142onkowie stowarzyszenia przygotowali formularz internetowy, o kt\u00f3rym informowali na swojej stronie oraz rozwieszaj\u0105c w mie\u015bcie plakaty i rozdaj\u0105c ulotki. Dzia\u0142ali te\u017c poza \u015bwiatem cyfrowym. W bibliotece ustawili tablic\u0119 z map\u0105 okr\u0119gu i istniej\u0105c\u0105 infrastruktur\u0105 rowerow\u0105. W wydrukowanych formularzach mo\u017cna by\u0142o napisa\u0107, co w infrastrukturze jest dobre, co mo\u017cna by zmieni\u0107, czego brakuje. Ankiety mo\u017cna by\u0142o wrzuca\u0107 do ustawionej w bibliotece skrzyneczki. – Nie zapomnieli\u015bmy te\u017c o osobistym kontakcie. Temat zmian rowerowych wybrzmia\u0142 na \u015awi\u0119cie Che\u0142mi\u0144skiego Przedmie\u015bcia. Przy stoliku, przy kt\u00f3rym urz\u0119dowali dwaj cz\u0142onkowie naszego stowarzyszenia, bez przerwy kr\u0119cili si\u0119 ludzie. Wsp\u00f3lnie z Rowerowym Toruniem zorganizowali\u015bmy dwie wyprawy rowerowe po okr\u0119gu, kt\u00f3re pozwoli\u0142y rozpozna\u0107 problem w terenie. Przyci\u0105gn\u0119li\u015bmy bardzo wiele os\u00f3b, zrodzi\u0142o si\u0119 mn\u00f3stwo ciekawych pomys\u0142\u00f3w. Najpilniejsz\u0105 potrzeb\u0105 okaza\u0142a si\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 stworzenia bezpiecznego przejazdu dla rower\u00f3w na jednej z ruchliwych ulic Che\u0142mionki oraz uzupe\u0142nienie brakuj\u0105cego odcinka istniej\u0105cego szlaku rowerowego, kt\u00f3ry po\u0142\u0105czy\u0142by trzy okr\u0119gi Torunia: Che\u0142mi\u0144skie, Staromiejskie i Wrzosy – podsumowuje Justyna.<\/p>\n

Wnioski z rozm\u00f3w z mieszka\u0144cami spisa\u0142a w formie raportu, kt\u00f3re stowarzyszenie wys\u0142a\u0142o do urz\u0119du miasta. Raport w towarzystwie zar\u00f3wno urz\u0119dnik\u00f3w, jak i mieszka\u0144c\u00f3w przedstawiono te\u017c na radzie okr\u0119gu. – Urz\u0119dnicy przyszli przygotowani, zapoznali si\u0119 wcze\u015bniej z naszymi ustaleniami, wi\u0119c dyskusja by\u0142a konstruktywna. Oczywi\u015bcie nie ob\u0119dzie si\u0119 bez dodatkowych wyzwa\u0144. Brakuj\u0105cy fragment szlaku rowerowego znajduje si\u0119 na terenie sp\u00f3\u0142dzielni, kt\u00f3ra ma tam parking. Spotkali\u015bmy si\u0119 ju\u017c zarz\u0105dem sp\u00f3\u0142dzielni i rozpocz\u0119li\u015bmy dyskusj\u0119 o udost\u0119pnieniu terenu dla przejazdu rowerzyst\u00f3w. Z kolei ruchliwa ulica, wzd\u0142u\u017c kt\u00f3rej chcemy wytyczy\u0107 drog\u0119 dla rower\u00f3w, wymaga zmian i uspokojenia ruchu. Z\u0142o\u017cyli\u015bmy w tej sprawie wniosek do urz\u0119du miasta o konsultacje spo\u0142eczne i ju\u017c wiemy, \u017ce odb\u0119d\u0105 si\u0119 one w 2025 r. Urz\u0119dnicy zarezerwowali r\u00f3wnie\u017c pieni\u0105dze na projekt przebudowy ulicy. Znajd\u0105 si\u0119 te\u017c \u015brodki na drobniejsze potrzeby, kt\u00f3re zg\u0142osili\u015bmy: wiaty i stojaki rowerowe, m.in. w s\u0105siedztwie szk\u00f3\u0142, do kt\u00f3rych coraz wi\u0119cej dzieci doje\u017cd\u017ca na dw\u00f3ch k\u00f3\u0142kach. Wiadomo, \u017ce bud\u017cet miasta nie jest z gumy i w najbli\u017cszym roku nie uda si\u0119 zrealizowa\u0107 wszystkich naszych pomys\u0142\u00f3w, ale chodzi o zainicjowanie zmian. Krok po kroku sprawimy, \u017ce w infrastruktura rowerowa Che\u0142mionki b\u0119dzie coraz lepsza – zapowiada Justyna.<\/p>\n

Wyszli\u015bmy z dzia\u0142aniami do innych<\/strong><\/h3>\n

Podkre\u015bla, \u017ce tym projektem cz\u0142onkowie stowarzyszenia chcieli pokaza\u0107 urz\u0119dnikom, \u017ce potrafi\u0105 aktywnie uczestniczy\u0107 w \u017cyciu okr\u0119gu. – Znamy potrzeby naszego okr\u0119gu, rozumiemy ograniczenia, jeste\u015bmy cierpliwi w d\u0105\u017ceniu do zmian. Uda\u0142o nam si\u0119 zdoby\u0107 zaufanie i zainteresowanie mieszka\u0144c\u00f3w, z czego jeste\u015bmy najbardziej dumni. W czasie naszych dzia\u0142a\u0144 zwi\u0105zanych z „Debiutami” wiele os\u00f3b pyta\u0142o nas, kim jeste\u015bmy i czym si\u0119 zajmujemy. To kolejny efekt projektu: jako stowarzyszenie stali\u015bmy si\u0119 bardziej rozpoznawalni, wyszli\u015bmy z dzia\u0142aniami do innych. Mamy nadziej\u0119, \u017ce dzi\u0119ki temu przyci\u0105gniemy do siebie nowych cz\u0142onk\u00f3w, zw\u0142aszcza m\u0142odszych. Dzi\u015b najstarszy cz\u0142onek stowarzyszenia ma 80 lat, najm\u0142odszy ok. 30. Brakuje bardzo m\u0142odych ludzi – m\u00f3wi Justyna.<\/p>\n

Ka\u017cda nowa osoba w stowarzyszeniu to szansa na rozw\u00f3j i nowe pomys\u0142y. Justyna: – Dzi\u0119ki „Debiutom” dowiedzia\u0142a si\u0119 o nas studentka archiwistyki i zaproponowa\u0142a, \u017ce w ramach swojej pracy magisterskiej za\u0142o\u017cy archiwum spo\u0142eczne Che\u0142mionki, kt\u00f3re chce tworzy\u0107 wsp\u00f3lnie z nami. To jeden z naszych plan\u00f3w na najbli\u017csz\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107. B\u0119dziemy te\u017c kontynuowa\u0107 prac\u0119 nad wprowadzaniem zmian rowerowych oraz nieustaj\u0105co \u0142\u0105czy\u0107 dzia\u0142ania na rzecz promowania historii okr\u0119gu oraz jego harmonijnego rozwoju. Wszystko po to, by w naszej ma\u0142ej spo\u0142eczno\u015bci w \u015brodku du\u017cego miasta \u017cy\u0142o si\u0119 coraz lepiej.<\/p>\n

Autorka tekstu: Martyna \u015amigiel
\n***
\nProgram \u201cDebiuty w partycypacji\u201d realizowany by\u0142 wsp\u00f3lnie przez ekspert\u00f3w i ekspertki reprezentuj\u0105cych organizacje dzia\u0142aj\u0105ce w obszarze partycypacji: Fundacj\u0119 SocLab, Fundacj\u0119 Pole Dialogu, Fundacj\u0105 na Rzecz Studi\u00f3w Europejskich, Pracowni\u0119 Zr\u00f3wnowa\u017conego Rozwoju, Lubelsk\u0105 Grupa Badawcz\u0105, Wolskie Centrum Kultury i Fundacj\u0119 Stocznia, kt\u00f3re po\u0142\u0105czy\u0142o Forum Praktyk\u00f3w Partycypacji.<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Na pytanie, sk\u0105d jeste\u015bmy, zawsze odpowiadamy: z Che\u0142mionki. \u0141atwiej si\u0119 uto\u017csami\u0107 i wp\u0142ywa\u0107 na to, co bliskie, lokalne, na ludzk\u0105 miar\u0119. Che\u0142mi\u0144skie Przedmie\u015bcie, jeden z okr\u0119g\u00f3w Torunia, przez lata rzeczywi\u015bcie by\u0142 okolic\u0105 na ludzk\u0105 miar\u0119. – Niska zabudowa z muru pruskiego, czyli urokliwe budynki tworzone w systemie szachulcowym, du\u017co zieleni. To sprawia\u0142o, \u017ce ta okolica […]<\/p>\n","protected":false},"author":188,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/648"}],"collection":[{"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/users\/188"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=648"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/648\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":655,"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/648\/revisions\/655"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=648"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=648"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/partycypacjaobywatelska.pl\/debiuty\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=648"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}